Gen Z kontra Boomersi: Jak zbudować mosty, a nie mury w świecie nauki i pracy

Rynek pracy, w tym środowisko akademickie, stał się areną spotkania co najmniej czterech pokoleń. Jednak to na styku dwóch z nich – Baby Boomersów, ukształtowanych przez powojenną rzeczywistość, oraz Generacji Z, cyfrowych tubylców – iskrzy najmocniej. Różnice w ich podejściu do pracy, komunikacji i autorytetu są tak fundamentalne, że bez świadomego zarządzania mogą prowadzić do frustracji i nieporozumień. Dla doktoranta, który musi sprawnie nawigować w tym złożonym ekosystemie, zrozumienie tej…

Zamówienia publiczne na AI: Jak kupić technologię, która sama się uczy?

Żyjemy w epoce, w której sztuczna inteligencja przestaje być ciekawostką, a staje się fundamentem nowoczesnej administracji. Systemy AI mogą optymalizować ruch miejski, personalizować opiekę zdrowotną czy przewidywać awarie infrastruktury. Potencjał jest gigantyczny, ale równie wielkie są wyzwania, zwłaszcza dla sektora publicznego. Obecne Prawo zamówień publicznych (PZP) zostało zaprojektowane do kupowania rzeczy przewidywalnych: dróg, budynków, komputerów. To świat, w którym produkt jest statyczny. Sztuczna inteligencja jest zaprzeczeniem tej statyczności. Jej kluczową…

Twój genialny raport trafił do kosza. I wiem dlaczego.

Pamiętam go jak dziś. Młody, piekielnie zdolny analityk. Przyszedł na spotkanie z zarządem z arkuszem kalkulacyjnym, który był dziełem sztuki. Setki wierszy, tabele przestawne, skomplikowane formuły. Liczby krzyczały. Pokazywały, dlaczego w zeszłym kwartale spadła nam sprzedaż i gdzie dokładnie „przecieka” nasz lejek marketingowy. Zarząd spojrzał, pokiwał głowami z uznaniem, powiedział: „Dobra robota, Janku”, a potem przeszedł do dyskusji o nowym kolorze logo. Raport Janka, owoc tygodni jego pracy, wylądował w…

Rewolucja RWA: Jak tokenizacja aktywów buduje nowy system operacyjny dla finansów

Tokenizacja aktywów świata rzeczywistego (Real-World Assets, RWA) nie jest już technologiczną ciekawostką. To fundamentalna zmiana w architekturze rynków finansowych, która zyskuje potężne wsparcie gigantów takich jak BlackRock i JPMorgan. Proces ten, polegający na cyfrowej reprezentacji praw do akcji, obligacji, nieruchomości czy sztuki za pomocą tokenów na blockchainie, przechodzi z fazy eksperymentalnej do etapu instytucjonalnej adopcji. Mówimy tu o przejściu od pasywnego posiadania papierowych certyfikatów do aktywnego, programowalnego zarządzania własnością. To…

Twój mózg nie jest komputerem. Jest czymś znacznie dziwniejszym.

Słuchaj, znasz to uczucie, kiedy nie wiesz, co myślisz, dopóki ktoś cię o to nie zapyta? Kiedy twoja opinia na jakiś temat jest taka… płynna? Jednego dnia jesteś za, drugiego przeciw, a tak naprawdę to zależy od tego, jak cię kto zapyta i w jakim jesteś nastroju. I zawsze nam mówiono, że to błąd. Że to jakieś irracjonalne, nielogiczne. Że powinniśmy mieć swoje poglądy ładnie poukładane w głowie jak pliki…

Legalom. Jak mikroby wchodzą do sądu i mieszają w pojęciu winy

Zdarzyło mi się kiedyś przeglądać akta sprawy, w której biegli tłumaczyli wysoki poziom alkoholu… dietą. Brzmiało jak wymówka z kabaretu, dopóki nie zobaczyłem krzywych glukozy i etanolu po zwykłym posiłku. Zero wódki, za to bujna kolonia drożdży i bakterii w jelitach. Auto-browar w brzuchu. Amerykański sąd umorzył podobną sprawę w 2019, belgijski w 2024. I tu zapala mi się lampka. Jeśli bakterie potrafią wytworzyć promile bez kieliszka, to co jeszcze…

Algorytmiczna władza a sprawiedliwość epistemiczna: Dlaczego „fairness” w AI to nie tylko matematyka

Debata na temat sprawiedliwości w sztucznej inteligencji przez lata koncentrowała się na pytaniu: czy model liczy „sprawiedliwie”? Szukaliśmy idealnej metryki, która wyeliminuje dyskryminację i zapewni równe traktowanie. To było ważne, ale niewystarczające. Dziś wiemy, że prawdziwy problem leży głębiej. Nie chodzi już tylko o to, jak algorytm liczy, ale o to, kto ustala zasady gry: które dane wchodzą do systemu, jakie etykiety uznajemy za „prawdziwe” i czyje głosy mają znaczenie przy definiowaniu „sprawiedliwości”. To jest…

Własność intelektualna „pół-żywych” bytów: Kto jest właścicielem potomstwa i jak chronić sztukę, która rośnie?

Współczesna sztuka i nauka tworzą byty, które wymykają się tradycyjnym definicjom: żywa, świecąca w ciemności roślina, rzeźba z hodowanych tkanek, instalacja oparta na ewoluujących mikrobach. Te „pół-żywe” dzieła stawiają fundamentalne pytanie, na które prawo nie ma prostej odpowiedzi: co to właściwie jest – wynalazek, utwór, a może po prostu „rzecz”? I co ważniejsze: kto kontroluje ich rozmnażanie? Ten przewodnik w prosty sposób mapuje ten złożony problem i dostarcza gotowy zestaw narzędzi oraz rekomendacji…

Rynek to komputer rozproszony. Jak ceny liczą za nas alokację

Prawie dekadę temu zrobiłem mały eksperyment. Napisałem prosty symulator, w którym „sprzedawałem” zasoby serwerowe kilku zespołom badawczym. Ustawiłem startowe ceny, włączyłem pętlę i patrzyłem, jak system sam się układa. Po godzinie miałem coś, co przypominało cudowne dopasowanie podaży do popytu. Po dwóch godzinach… wszystko się rozjechało, bo dwie grupy zaczęły „cwaniakować” przy zgłoszeniach. Wtedy zrozumiałem, że rynek działa jak komputer: liczy rozwiązanie, ale liczy w warunkach awarii, opóźnień i ludzkiej…

Marsjański „blue chip” za 5,3 mln dolarów: Audyt faktów, prawa i ryzyk w sporze o największy meteoryt z Czerwonej Planety

W lipcu 2025 roku dom aukcyjny Sotheby’s w Nowym Jorku sprzedał za rekordową kwotę 5,3 miliona dolarów NWA 16788 – największy znany fragment Marsa, jaki kiedykolwiek odnaleziono na Ziemi. Ten ważący 24,67 kg shergotyt, znaleziony w 2023 roku na Saharze w Nigrze, stał się nie tylko najcenniejszym meteorytem w historii, ale także zarzewiem międzynarodowego sporu, który testuje granice prawa, nauki i rynku dóbr luksusowych. Władze Nigru wszczęły dochodzenie w sprawie…